Chronische obstructieve longziekte (COPD) verwijst naar een groep ziekten die de luchtstroom in het lichaam beperken als gevolg van ontstekingen in de luchtwegen en longen. Het wordt vaak veroorzaakt door het inademen van gif.webpstoffen zoals die in sigarettenrook.
Het roken van sigaretten is niet de enige oorzaak van COPD; volgens de Centers for Disease Control and Prevention is roken echter de belangrijkste oorzaak van COPD in de Verenigde Staten.
Mensen met COPD vinden het vaak moeilijk om dagelijkse activiteiten uit te voeren, omdat de symptomen progressief zijn en na verloop van tijd verergeren. COPD heeft veel lichamelijke symptomen, maar gaat ook gepaard met hoge mate van angst en depressie.
Of u nu COPD heeft of mantelzorger bent van iemand met deze aandoening, het is belangrijk om voor uw mentale en emotionele gezondheid te zorgen.
Geestelijke gezondheidseffecten van COPD
Volgens een studie van het Journal of Thoracic Diseases: "Patiënten met COPD hebben een hogere prevalentie van depressie en angst dan de algemene bevolking."
Angst en depressie kunnen vaker voorkomen bij mensen met COPD dan bij mensen met andere vormen van chronische ziekte.
Mensen met COPD kunnen depressief worden vanwege hun verminderde kwaliteit van leven. Ze worden tijdens hun ziekte met veel beperkingen geconfronteerd, zoals het vertrouwen op speciale apparatuur om hen te helpen ademen, het niet meer kunnen uitvoeren van de fysieke activiteiten die ze vroeger deden en in sommige gevallen niet meer kunnen werken.
Bijkomende risicofactoren voor depressie en angst bij mensen met COPD zijn onder meer alleen wonen, de ernst van hun symptomen en het ontvangen van zorg aan het levenseinde. Dit kan ook leiden tot gespannen relaties met familie, vrienden en verzorgers, aangezien een persoon met COPD zich zou kunnen terugtrekken uit zijn sociale leven.
Andere tekenen van emotionele stress bij COPD-patiënten met een depressie zijn:
- Zich uitgeput of vermoeid voelen
- Verergerde prikkelbaarheid
- Zelfvertrouwen verliezen
- Geloven dat de symptomen erger zijn dan ze zijn
- Laag sociaal functioneren
- Gebrek aan motivatie
Mensen met COPD die blijven roken, kunnen hun depressie verergeren. Terwijl mensen met een depressie meer kans hebben om te roken, is gebleken dat het roken van sigaretten de symptomen van depressie verergert.
Diagnose
Als u COPD heeft en herkent dat uw geestelijke gezondheid eronder lijdt, kunt u het beste met uw arts praten. Als u voor iemand met COPD zorgt en merkt dat ze tekenen van depressie en/of angst vertonen, neem dan contact op met hun arts.
Beroepsbeoefenaren in de gezondheidszorg hebben hulpmiddelen die patiënten helpen screenen op depressie en angst. Een arts kan een van de volgende tests of vragenlijsten afnemen en de score optellen die overeenkomt met de ernst van de symptomen van een patiënt.
- Geriatrische depressieschaal (GDS-15): Dit is een vragenlijst voor oudere volwassenen die "ja" of "nee" omcirkelen op vragen over hoe ze zich voelen, hun kijk op het leven en hun energieniveau.
- Ziekenhuisangst- en depressieschaal (HADS): Dit wordt gebruikt om angst en depressie te diagnosticeren bij mensen die ziek zijn. Het richt zich op niet-fysieke vragen om iemands emotionele toestand te beoordelen.
- Geriatrische Angst Inventarisatie (GAI): Deze test van 20 vragen, gericht op oudere volwassen patiënten, beoordeelt "typische angstsymptomen". Patiënten geven aan of ze deze symptomen wel of niet ervaren.
- Angstinventarisatie voor luchtwegaandoeningen (AIR): Deze test is speciaal ontworpen om angst bij COPD-patiënten op te sporen. Patiënten kiezen uit vier antwoorden, variërend van "0", wat helemaal geen angst betekent, tot "3", wat meestal angst betekent.
- Korte beoordelingsschema depressiekaarten (BASDEC): Deze screeningtool is een reeks flashcards die aan een patiënt worden overhandigd met daarop uitspraken als: "Ik voel me de laatste tijd somber", of "Ik voel me meestal angstig." Patiënten antwoorden met 'waar' of 'onwaar'.
Behandeling
Een combinatie van therapie en medicatie kan effectief zijn bij de behandeling van angst en depressie bij mensen met COPD.
Merk op dat de meeste van deze behandelingsmodaliteiten worden gebruikt voor angst en depressie onder de algemene bevolking - er is meer onderzoek nodig om te begrijpen hoe behandeling effectiever kan zijn, specifiek voor mensen met COPD.
Therapie
Cognitieve gedragstherapie (CGT), ontspanningstherapie en zelfmanagementtechnieken zijn allemaal veel voorkomende behandelingstypen voor zowel angst als depressie. Met CGT zal een therapeut een patiënt helpen hun onderliggende negatieve overtuigingen te identificeren en te veranderen, met name degenen die hun kwaliteit van leven belemmeren.
Een ontspanningstherapeut kan iemand met COPD helpen om minder pijn te ervaren. Studies hebben aangetoond dat deze techniek, waarbij verschillende spiergroepen worden gefocust en ontspannen, zowel het fysieke als het mentale welzijn bevordert.
Er is ook aangetoond dat zelfmanagementtechnieken fysieke pijn behandelen en depressies verminderen. Bij dit type behandeling kan een begeleider een patiënt laten zien:
- Ademhalingsoefeningen
- Meditatie
- Lichaamspositionering
- Sequentiële spierontspanning
- Milde oefentechnieken
- Visualisatie technieken
Een arts kan ook longrevalidatie voorschrijven, die vaak wordt gegeven aan mensen met ademhalings- en longstoornissen. Een begeleider leert een patiënt hoe hij dagelijkse activiteiten kan uitvoeren terwijl hij minder kortademig is.
Eén studie toonde aan dat mensen met COPD verbeterde symptomen van angst en depressie ervoeren na het voltooien van een programma voor longrevalidatie.
medicatie
Medicatie voor de behandeling van angst en depressie kan aan een patiënt worden voorgeschreven in combinatie met therapie. Vaak schrijven artsen antidepressiva of selectieve serotonineheropnameremmers (SSRI's) voor. Ze werken door chemicaliën in de hersenen in evenwicht te brengen om de stemming te reguleren.
In sommige gevallen kan uw arts u benzodiazepinen, antipsychotica, anticonvulsiva of azapironen voorschrijven. Dit soort medicijnen heeft een kalmerend effect dat kan helpen bij angst. Overleg zeker met uw arts over mogelijke bijwerkingen.
Met benzodiazepinen is er kans op verslaving, dus ze mogen niet op lange termijn worden ingenomen.
Omgaan met
Er zijn bepaalde levensstijlaanbevelingen die het stressniveau bij COPD-patiënten kunnen verminderen. Uit een onderzoek bleek bijvoorbeeld dat mensen baat hadden bij een mentaliteit van 'controle nemen' over hun COPD.
Als u COPD heeft, betekent het onder controle krijgen van uw diagnose dat u uw aandoening accepteert. Je komt in het reine met het feit dat je misschien niet meer alles kunt doen wat je vroeger deed. U begrijpt dat u met beperkingen te maken krijgt, maar u concentreert zich op wat u kunt doen.
Een andere copingstrategie is het zorgen voor je emotionele gezondheid. Sommige patiënten met COPD ontdekten dat het focussen op het positieve en het aanhouden van een consistente routine gedurende de dag hielpen om hun stressniveau te verlagen.
Als u daartoe in staat bent, is het inhuren van een professionele zorgverlener gekoppeld aan het verminderen van depressiesymptomen bij patiënten met COPD.
U kunt een verpleegster inhuren die u thuis helpt en uw symptomen controleert. Dit kan een deel van de druk van je wegnemen en je helpen je meer gesteund te voelen door iemand die zowel deskundig als medelevend is.
Voor verzorgers
Het is gebruikelijk dat een familielid, zoals een echtgenoot of kind, voor een persoon met COPD zorgt. COPD eist ook zijn tol van de geestelijke gezondheid van zorgverleners. Als u mantelzorger bent voor iemand met COPD, kunt u het gevoel hebben dat uw relatie met hen gespannen wordt en dat u uw eigen sociale leven en activiteiten verliest.
Als u een mantelzorger bent, kunt u te maken krijgen met:
- Ongerustheid
- Gevoelens van hulpeloosheid
- Depressie
- Sociale isolatie
Weet dat het normaal is om deze dingen te ervaren, vooral omdat de kwaliteit van leven van je geliefde afneemt. Praat met uw arts als u zorgt voor een naaste met COPD. Zij kunnen u een professional in de geestelijke gezondheidszorg aanbevelen waarmee u kunt praten.
Mantelzorg-gezinstherapie (CFT) kan u helpen bij het omgaan met de uitdagingen van de zorg voor een geliefde met COPD.
Het doel van CFT is om u te helpen de best mogelijke zorg te bieden terwijl u problemen oplost die u als mantelzorger ervaart.
Als u dat nog niet bent, probeer dan in contact te blijven met de artsen van uw geliefde. Zij kunnen kennis met u delen over de omstandigheden van de patiënt, zodat u zich mentaal kunt voorbereiden op de uitdagingen waar u beiden mee te maken krijgt.
Professionele thuiszorg is een andere optie die een deel van de druk van u af kan nemen. Een verpleegkundige kan thuis inchecken of telefonisch contact met u opnemen om eventuele zorgen weg te nemen. Vergeet niet dat er manieren zijn om de druk van de zorg te verlichten. Je hoeft het niet allemaal alleen te doen.
Een woord van Verywell
Omgaan met COPD is niet eenvoudig. Veel mensen zijn zich niet bewust van de mogelijke gevolgen voor de geestelijke gezondheid van de aandoening en van de fysieke symptomen. Zorgen voor uw geestelijke gezondheid is belangrijk als u COPD heeft of als u zorgt voor iemand met COPD. Onthoud dat er gezonde copingstrategieën zijn. Houd nauw contact met een professional in de geestelijke gezondheidszorg die u kan helpen bij het navigeren door de emotionele reis van COPD.